Podstawy psychoanalizy stworzył Freud. Psychoanaliza w jego rozumieniu składała się z trzech części, trzech aspektów. Freud traktował psychoanalizę jako:
◄ teorie dotyczące funkcjonowania umysłu,
◄ teoria skupiająca się na rozwoju dziecka,
◄ metoda leczenia pacjentów z zaburzeniami psychicznymi.

Freud mówił o rozwoju psychicznym dziecka, który podzielił na etapy, w którym dziecko nabywa kolejne umiejętności. Poza tym wprowadza on do psychologii takie pojęcia, jak:
◄ faza oralna, analna, falliczna – fazy rozwoju dziecka;
◄ libido – popęd płciowy właściwy nie tylko dorosłym, ale także i dzieciom;
◄ kompleks Edypa – pragnienie seksualne, libido skierowane jest na rodzica płci przeciwnej, a niechęć do rodzica tej samej płci; występuje w fazie fallicznej (4-6 rok życia);
◄ id, ego, superego – trzy funkcje psychiczne (popędy, świadomość i normy moralne oraz społeczne);
◄ świadomość, przedświadomość, nieświadomość – podział ludzkiej psyche.

Warto wspomnieć, że Freud traktował także psychoanalizę jako sposób leczenia dolegliwości i chorób psychicznych. Freud wierzył, że podłożem chorób psychicznych są w większości wypadków związane z nieświadomymi procesami, a także niespełnionymi pragnieniami czy lękami pochodzącymi z okresu dzieciństwa.